گروهی از هنرمند-کنشگران در حاشیه کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل (COP31) در نوامبر ۲۰۲۶ به میزبانی ترکیه، یک پرفورمنس اعتراضی نمادین اجرا کردند.
این پرفورمنس در اعتراض به سرکوب، سانسور و خفه کردن صدای مدافعان حقوق بشر و فعالان محیطزیست در جریان اجلاسهای جهانی اقلیمی برگزار شد. فعالان معتقدند در فضاهای رسمی مذاکرات، به جوامع محلی، بومیان و مدافعان محیطزیست اجازه داده نمیشود آزادانه درباره خطرات و ویرانیهای اقلیمی صحبت کنند.
در این ویدیو، چهار کنشگر با دهانهای بسته شده با پارچه سفید دیده میشوند که بنر و پلاکاردهای کاملاً سفید و بدون نوشته را در دست گرفتهاند. این کار نماد سانسور شدید، محرومیت از آزادی بیان و «سکوت تحمیلی» بر فعالان است.
برگزاری این اجلاس در شهر آنتالیای ترکیه با انتقادهای گسترده سازمانهای حقوق بشری (مانند عفو بینالملل و دیدهبان حقوق بشر) همراه بوده است. این نهادها هشدار داده بودند که دولت میزبان پیش از آغاز کنفرانس، فضای مدنی را محدود کرده، معترضان محیطزیستی را بازداشت کرده و سانسور اینترنتی را تشدید کرده است؛ به طوری که فعالان نگران امنیت خود برای اعتراض مسالمتآمیز در این رویداد بودند.
این گروه هنری-اعتراضی، با ترکیب هنر و کنشگری و برگزاری یک «لحظه سکوت» نمادین، تلاش کرده توجه رسانهها و شرکتکنندگان اجلاس را به این تناقض جلب کند که بدون آزادی بیان و حضور امن مدافعان محیطزیست، دستیابی به «عدالت اقلیمی» ممکن نیست.
#هنر_اعتراضی #هنر_مقاومت #آرتیویسم #COP31 #ClimateAction #ClimateJustice #تغییرات_اقلیمی #عدالت_اقلیمی
برای سنجیدن تأثیر یک کمپین، فقط نباید به میزان دیدهشدن یا تعداد افرادی که درباره یک موضوع صحبت کردهاند نگاه کنیم. باید از خودمان بپرسیم آیا تغییری در نگرش و رفتار افراد ایجاد شده است؟ آیا وقتی زنی با خشونت روبهرو میشود، اطرافیان بهجای توصیه به تحمل، برای پیدا کردن یک جای امن یا حمایت عملی از او قدم برمیدارند؟ آیا مسئولیت فرد خشونتگر و نهادهایی که وظیفه حمایت دارند، بیشتر مورد پرسش قرار میگیرد؟
مهشید ناظمی، فعال حقوق بشر، تأکید میکند که در سطح سازمانها و کمپینها نیز باید پرسید پس از پایان یک کارزار چه چیزی از آن باقی مانده است. آیا ارتباط مستمری با افرادی که آزار و خشونت دیدهاند شکل گرفته؟ آیا اعضایی آموزش دیدهاند که بتوانند در ادامه مسیر از آنها حمایت کنند؟ آیا منابع قابل اتکا و توان ادامه فعالیت وجود دارد؟ بهویژه در حوزه حمایت مستقیم، این ارزیابی باید منسجمتر باشد: چند نفر واقعاً توانستهاند خدمات مورد نیازشان را دریافت کنند؟ چند نفر توانستهاند از محیط خشونت خارج شوند و شبکهای حمایتی داشته باشند؟ درخواستهایشان تا چه اندازه پیگیری شده و آیا کمکهایی که دریافت کردهاند با نیازها و اولویتهای خودشان همخوان بوده است؟
تأثیر یک کمپین را میتوان نه فقط در میزان توجهی که ایجاد میکند، بلکه در آنچه پس از فروکشکردن آن توجه باقی میماند سنجید؛ در تغییر نگرشها، شکلگیری حمایتهای پایدار، دسترسی واقعی افراد به خدمات و توان ادامه همراهی با کسانی که خشونت را تجربه کردهاند.
این ویدئو بخشی از گفتوگوی ما با مهشید ناظمی، فعال حقوق بشر، در «حلقههای ایستادگی و امید» است. نسخه کامل این گفتوگو را میتوانید در کانال یوتیوب ونداد تماشا کنید. 🔗 لینک
youtu.be/qHPZW4i5FHQ?si=79gK…
#نه_به_خشونت_خانگی #خشونت_علیه_زنان
معرفی مستند «من تنها نیستم»
در بهار ۲۰۱۸، نیکول پاشینیان با یک کولهپشتی و همراهی گروه کوچکی از معترضان، پیادهروی خود را در ارمنستان آغاز کرد. هدفش اعتراض به تداوم قدرت سرژ سرکیسیان بود. اما آنچه با چند نفر شروع شد، به جنبشی گسترده تبدیل شد که هزاران نفر را به خیابانها کشاند و سرانجام به کنارهگیری سرکیسیان از قدرت انجامید.
مستند «من تنها نیستم» (I Am Not Alone) به کارگردانی گارین هوهانیسیان، داستان انقلاب مخملی ارمنستان را از نزدیک روایت میکند؛ از نخستین قدمها تا اعتصابها، نافرمانی مدنی، مسدود کردن خیابانها و شکلگیری یک جنبش مردمی خشونتپرهیز.
جذابیت مستند فراتر از روایت پیروزی یک جنبش، نشان دادن این است که چگونه همراهی مردم، سازماندهی و کنش جمعی میتواند موازنه قدرت را تغییر دهد.
برای خواندن مطلب کامل به اینستاگرام ونداد مراجعه کنید.
instagram.com/p/Df2NuQSDRUI/…
کمپینها و کارزارهای اجتماعی میتوانند سکوت را بشکنند، آگاهی عمومی را بالا ببرند و گروههایی را که پیشتر جدا از هم فعالیت میکردند به یکدیگر پیوند دهند. جلب اعتماد عمومی و ایجاد فضایی برای شنیدهشدن تجربههای خشونت، دستاورد کوچکی نیست. اما دیدهشدن یک مسئله، لزوماً به معنای ایجاد ظرفیت پایدار برای تغییر آن نیست.
مهشید ناظمی، فعال حقوق بشر، یکی از ضعفهای برخی کارزارها را نبود سازوکار روشن برای تصمیمگیری، حل اختلاف و پاسخگویی میداند. به گفته او، گاهی از زنان خواسته میشود تجربه خشونت خود را روایت کنند و حتی روایتشان بازتاب گستردهای پیدا میکند، اما حمایت از آنها پس از انتشار روایت ادامه نمییابد. در عین حال، صدای همه زنان نیز به یک اندازه در این فضاها شنیده نمیشود؛ از جمله زنان کمدرآمد، زنان روستایی، زنان دارای معلولیت و زنانی که به گروههای کمتر دیدهشده تعلق دارند.
سارا قریشی نیز تأکید میکند که برای تبدیل توجه عمومی به تغییر ماندگار، کارزارها به تقسیم مسئولیت، پیگیری، همکاری مستمر، منابع کافی و ساختارهای تخصصی نیاز دارند. بدون این زیرساختها، بخشی از ظرفیتی که با یک کمپین ایجاد شده ممکن است از بین برود. با این حال، نمیتوان نقش بسیاری از این کارزارها را در شکستن سکوت و افزایش آگاهی عمومی نادیده گرفت؛ پرسش مهم این است که چگونه میتوان این توجه را به حمایت، پاسخگویی و تغییر پایدار تبدیل کرد.
این ویدئو بخشی از گفتوگوی ما با مهشید ناظمی، فعال حقوق بشر، در «حلقههای ایستادگی و امید» است. نسخه کامل این گفتوگو را میتوانید در کانال یوتیوب ونداد تماشا کنید.
youtu.be/qHPZW4i5FHQ?si=9yrB…
#نه_به_خشونت_خانگی #خشونت_علیه_زنان
اگر هر خانواده فقط دو روز برای حل مشکلات روستا وقت بگذارد، چه تغییری ممکن میشود؟
در روستای زنگویی در خراسان جنوبی، همین مشارکت ساده به بخشی از راهحل تبدیل شد. اهالی با تشکیل یک کمیته محلی، مشکلات را اولویتبندی کردند، منابع موجود را کنار هم گذاشتند و با همکاری و مشارکت در پروژه نهادهای دولتی، پلی روی رودخانه ساختند، شبکه آب را اصلاح کردند و محوطه دو مدرسه را آماده کردند.
آنها همچنین با پساندازهای کوچک، صندوقی محلی راه انداختند که وامهای خرد در اختیار خانوادهها قرار میداد؛ وامهایی که به تعمیر خانهها، خرید ابزار کشاورزی و ایجاد کسبوکارهای تازه کمک کرد.
داستان زنگویی یادآوری میکند که سرمایه یک جامعه فقط پول نیست؛ اعتماد، سازماندهی، تصمیمگیری جمعی و توان همکاری نیز منابعی واقعیاند. البته مشارکت مردم نباید جایگزین مسئولیت نهادهای عمومی شود. ارزش چنین تجربهای زمانی است که مردم نه صرفاً نیروی کار، بلکه بخشی از فرایند تصمیمگیری باشند و قدرت بیشتری برای حل مسئله و مطالبهگری پیدا کنند.
این روایت بر گزارش سال ۲۰۲۱ فائو استوار است و لزوماً بازتابدهنده وضعیت امروز روستا نیست؛ اما همچنان یک پرسش مهم پیش روی ما میگذارد: چگونه میتوان ظرفیتهای پراکنده یک جامعه را به نیرویی برای حل مسائل مشترک تبدیل کرد؟
برای خواندن داستان کامل، به لینک زیر مراجعه کنید.
instagram.com/p/DfxQQy7DSzS/…
«بزرگترین خطری که آیندهی ما را تهدید میکند، بیتفاوتی است.»
دکتر جین گودال
در این ویدیو، دکتر جین گودال دربارهی یکی از پیامهای ماندگار خود صحبت میکند: بیتفاوت شدن آسان است، اما آگاهی، همدلی و دست به عمل زدن است که به ما کمک میکند راهی به پیش پیدا کنیم.
به گفتهی او: «چون اگر بیتفاوت شویم، احساس میکنیم هیچ کاری از دستمان برنمیآید. و اگر تسلیم شویم و هیچ کاری نکنیم، محکوم به نابودی خواهیم بود.»
🎇 اما جین همیشه در کنار این هشدار، از امید هم سخن میگفت:
«آدمها میگویند: خب، من فقط یک نفرم؛ چه کاری از دستم برمیآید؟ مشکلات همهجای دنیا را فرا گرفتهاند. شما نمیتوانید بهتنهایی همهی مشکلات را حل کنید، اما میتوانید در جامعهی خودتان کاری انجام دهید. و وقتی این آگاهی گسترش پیدا میکند، بدانید که در سراسر جهان کسانی مثل شما هستند که برای بهتر کردن اوضاع تلاش میکنند.»
جین باور داشت که هر انسانی توانایی ایجاد تغییر را دارد. هر بار که تصمیم میگیریم اهمیت بدهیم، صدایمان را بلند کنیم، از چیزی محافظت کنیم، چیزی بیاموزیم، درختی بکاریم یا از کسی حمایت کنیم، در برابر بیتفاوتی میایستیم و سهمی در ساختن آیندهای بهتر برای همهی موجودات زنده داریم. 💚
بیایید میراث او را با ادامه دادن مشارکت و کنشگری، زنده نگه داشتن امید و به یاد داشتن این حقیقت گرامی بداریم که تکتک ما میتوانیم تغییری ایجاد کنیم. 🌍✨
🎥 ویدیو: مؤسسهی جین گودال در کانادا @JaneGoodallCL
تجربه جنبش دانشجویی صربستان، بهویژه برای ما ایرانیان، پر از پرسشها و درسهای مهم درباره سازماندهی و مقاومت جمعی است.
چگونه یک اعتراض به جنبشی فراگیر تبدیل میشود؟ چگونه میتوان گروههای مختلف جامعه را با وجود تفاوتهایشان همراه کرد؟ چه چیزی یک جنبش را در برابر سرکوب و فرسایش مقاوم نگه میدارد؟ و چگونه میتوان قدرت اعتراض را به نیرویی برای تغییر سیاسی تبدیل کرد؟
در این مقاله، دو نویسنده از مرکز CANVAS، با نگاهی از درون صربستان، از راهبردهای دانشجویان میگویند: از عدم همکاری و انضباط خشونتپرهیز تا گفتوگو با مردم، تشکیل مجمعهای مشارکتی و ساختن ائتلافهای گسترده.
این روایت فرصتی است برای فکر کردن به اینکه از تجربه سازماندهی در دیگر نقاط جهان چه میتوان آموخت.
مطلب کامل را در اینستاگرام ونداد
instagram.com/p/Dfm2tIbja3v/…
سالها سرکوب، بحرانهای پیدرپی، فشارهای اقتصادی و اجتماعی و تلاش برای تغییر، بسیاری از فعالان و گروههای مدنی ایران را با خستگی و فرسودگی جدی روبهرو کرده است.
بعضی جمعها کوچکتر شدهاند، بعضی فعالیتهایشان را کاهش داده یا متوقف کردهاند و بعضی دیگر، با وجود چالشها، همچنان کنار هم ماندهاند.
این تغییرات چه معنایی برای کنشگری جمعی دارند؟ چه چیزی از دست میرود؟ چه چیزی باقی میماند؟ و آیا مراقبت از یکدیگر و حفظ پیوندها میتواند خودش بخشی از تداوم کنش جمعی باشد؟
در اپیزود ۲۳ «حلقههای ایستادگی و امید»، با جمعی از کنشگران و فعالان اجتماعی ایران، دربارهی تجربههایشان از خستگی، مکث، تغییر و ادامه دادن گفتوگو میکنیم.
دوست داریم شما هم کنارمون باشید. بیایید از تجربههای هم بشنویم، از آنچه بر جمعهامون گذشته بگیم و با هم دربارهی راههای ادامه دادن فکر کنیم.
🗓️ چهارشنبه ۲۰ آبان | ۱۱ نوامبر
⏰ ساعت ۸ شب به وقت ایران
📍در فضای زوم us06web.zoom.us/j/8462887518…
اگر میخواهیم جهانمان را به جای بهتری تبدیل کنیم...
و کار دشواری را که این تغییر مستلزم آن است پیش ببریم، باید درباره این موضوع گفتوگو کنیم که چگونه خودمان را برای مواجهه با استرس و تروما آماده کنیم و چگونه هنگام تجربه واکنشهای ناشی از آنها، از یکدیگر حمایت کنیم.
خواه این آسیب از سوی نهادهای قدرت ایجاد شده باشد، یا در نتیجه تعارضهایی درون جوامع و گروههای خودمان شکل گرفته باشد.
برگرفته از مطلب «خشونت سرکوبگر و حمایت از کنشگران آسیبدیده از تروما» منتشر شده در وبسایت Tho Commons.
36
«ستمگر، اگر در میان ستمدیدگان همدستانی نداشت، تا این اندازه قدرتمند نبود.»
این جملهی سیمون دوبووار گاهی طوری خوانده میشود که انگار مسئولیت ستم را بر دوش خود ستمدیدگان میگذارد؛ اما بحث او پیچیدهتر از این است.
دوبووار توضیح میدهد که سلطه فقط با زور مستقیم ادامه پیدا نمیکند. فریب، تبلیغات، جامعهپذیری، محدودیت انتخابها، وابستگی، ترس و نابرابری در دسترسی به منابع هم میتوانند باعث شوند افراد ناخواسته در بازتولید یک نظم سرکوبگر نقش داشته باشند.
در عین حال، او میان مسئولیت و تقصیر تفاوت میگذارد. همهی افراد از آزادی، آگاهی و فرصت یکسانی برای به چالش کشیدن شرایط موجود برخوردار نیستند.
این نگاه برای کنش جمعی هم مهم است: اگر میخواهیم مقاومت و مشارکت گستردهتر شود، تنها دعوت مردم به «شجاع بودن» یا سرزنش آنها بابت سکوت کافی نیست. باید پرسید چه موانعی مشارکت را دشوار کردهاند و چگونه میتوان شرایطی ساخت که مقاومت، انتخاب و همبستگی برای افراد بیشتری امکانپذیر شود.
شما این جملهی دوبووار را چگونه میخوانید؟
حمایت از خانوادههای داغدار تنها به دیدن ویدئوهایشان محدود نمیشود. بسیاری از این خانوادهها با شجاعت، یاد و روایت عزیزان ازدسترفتهشان را زنده نگه میدارند؛ اما گاهی ویدئوهایشان میلیونها بازدید میگیرد، در حالی که صفحهٔ خود خانواده دنبالکنندگان بسیار کمتری دارد.
دنبالکردن صفحهٔ این خانوادهها، راهی ساده اما ارزشمند برای نشاندادن همبستگی و حمایت است؛ تا بدانند تنها نیستند و صدایشان شنیده میشود. بهویژه برای خانوادههایی که در ایران فعالیت میکنند، بیشتر دیدهشدن میتواند به افزایش توجه عمومی به وضعیت و امنیت آنها کمک کند.
بیایید علاوه بر دیدن ویدئوها، صفحهٔ خود خانوادهها را نیز دنبال کنیم. ❤️
این ویدئو بخشی از گفتوگوی ما با محمدرضا اژدری شیرازی، مشاور و روانشناس، در مجموعهٔ «حلقههای ایستادگی و امید» است.
🔗 تماشای نسخهٔ کامل گفتوگو در یوتیوب
youtu.be/zoJs5u9FILo?si=f5Et…
«اگر دشمنتان را شکنجه کنید، انسانیت خودتان را از دست میدهید.»
میریانا اشپویاریچ از اثر ماندگار خشونت بر قربانیان و عاملان آن میگوید؛ و از اینکه رعایت کرامت انسانی، حتی در برابر دشمن، چرا اهمیت دارد.
🎥 بخشی از گفتوگوی لولو گارسیا-ناوارو با میریانا اشپویاریچ، رئیس کمیتهٔ بینالمللی صلیب سرخ، برای نیویورکتایمز.
معرفی مستند «دعا کن شیطان به جهنم برگردد»
چگونه گروهی از زنان عادی توانستند در برابر جنگسالاران بایستند و مسیر تاریخ کشورشان را تغییر دهند؟
سال ۲۰۰۳، لیبریا درگیر جنگ داخلی خونینی بود که هزاران نفر را کشته و زندگی میلیونها نفر را ویران کرده بود. در میانه این خشونت، گروهی از زنان تصمیم گرفتند دیگر منتظر نمانند تا دیگران برای آیندهشان تصمیم بگیرند.
این مستند علاوه بر توصیف جنگهای داخلی لیبریا، روایتی از این است که چگونه مردم عادی میتوانند از دل ترس و خشونت، قدرتی جمعی بسازند و مسیر تغییر را باز کنند.
43
در بیستودومین اپیزود «حلقههای ایستادگی و امید» با مهشید ناظمی، فعال حقوق بشر، درباره تجربهها، چالشها و امکانهای کنش جمعی علیه خشونت زنان در ایران گفتوگو میکنیم.
🎙 طراح و گرداننده: سارا قریشی
📅 چهارشنبه ۲۸ اکتبر (۶ آبان)
🕗 ساعت ۸ شب به وقت ایران
📍 در فضای زوم
لینک us06web.zoom.us/j/8494323081…
با ما همراه باشید.
خشونت علیه زنان؛ از امر خصوصی تا مسئولیت جمعی
خشونت علیه زنان چه زمانی از یک مسئله بهظاهر خصوصی به دغدغهای عمومی و مسئولیتی جمعی تبدیل میشود؟
سالهاست زنان و کنشگران در ایران برای مقابله با خشونت تلاش کردهاند؛ از آگاهیبخشی و روایتگری تا کمپینسازی، شبکهسازی و مطالبهگری. اما این تلاشها چه دستاوردهایی داشتهاند؟ با چه موانعی روبهرو شدهاند و چرا هنوز تا تغییرات مطلوب فاصله داریم؟
چگونه میتوان از همدردی و واکنشهای مقطعی فراتر رفت و به سازماندهی، مراقبت جمعی و کنش اجتماعی پایدار رسید؟
در بیستودومین اپیزود از مجموعه «حلقههای ایستادگی و امید»، همراه با مهشید ناظمی، فعال حقوق بشر، به تجربههای کنشگری علیه خشونت زنان در ایران، دستاوردها، بنبستها و امکانهای پیش رو میپردازیم.
طراح و گرداننده: سارا قریشی
📅 چهارشنبه ۲۸ اکتبر (۶ آبان)
🕗 ساعت ۸ شب به وقت ایران
📍 در فضای زوم:
us06web.zoom.us/j/8494323081…
با ما همراه باشید و در این گفتوگو مشارکت کنید.
شبکههای اجتماعی جای دشواری برای گفتوگوی خوباند. در این فضا، تشخیص لحن افراد سخت است، دیدن حالت چهره ناممکن است، و گاهی اصلاً رابطهای واقعی و بیرون از فضای آنلاین با فرد مقابل ندارید. همه اینها فضایی ایجاد میکنند که قطبیشدن در آن بهراحتی رشد میکند.
📩 برای آشنایی با ابزارها و روشهای بیشتر برای گفتوگو در موقعیتهای دشوار و قطبی، دفترچهی کامل را از لینک بیو اینستاگرام ونداد دانلود کنید.
instagram.com/p/De7J6pGjcSD/…
37















