Mek Suwit

บทวิเคราะห์ตลาดน้ำมันก่อนเลือกตั้งสหรัฐฯ ตลาดน้ำมันสัปดาห์นี้กำลังส่งสัญญาณขัดแย้งกันเอง Brent แกว่งตัวระหว่าง 109–112 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล การโจมตีเรือในอ่าวเปอร์เซียพุ่งสูงสุดนับตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ แต่น้ำมันดิบจากอ่าวอาหรับ (AG) กลับมีการขนส่งออกมาได้ประมาณ 80% ของระดับก่อนสงครามแล้ว สถานการณ์ล่าสุด อิหร่านเปลี่ยนเป้าหมายจากการปิดช่องแคบฮอร์มุซเป็นการทำลายห้องเครื่องเรือขนส่งน้ำมันแทน อิหร่านไม่ได้แค่โจมตีบ่อยขึ้น แต่เปลี่ยนวิธีโจมตีด้วย UKMTO ทางการสหรัฐ​ฯ​ ยืนยันการโจมตีใหม่ 12 ครั้งในสัปดาห์เดียว และครึ่งแรกของเดือนตุลาคมอิหร่านโจมตีรวม 23 ครั้ง สิ่งที่น่าจับตาคือเป้าหมาย เดือนกันยายนไม่มีการโจมตีห้องเครื่องเรือขนส่งน้ำมันเลย แต่เดือนตุลาคมมีการโจมตีแล้ว 5 ครั้ง อิหร่านยอมรับแล้วว่าไม่สามารถลดปริมาณน้ำมันที่ขนส่งผ่านช่องแคบได้ จึงหันมาทำให้เรือที่ต้องขนส่งน้ำมันแทน โดยการทำให้เรืออยู่ในช่องแคบให้นานที่สุด ส่งผลให้ค่าระวางเรือปรับตัวสูงขึ้น ปัจจุบัน คาดว่าอิหร่านกำลังเจอกับปัญหาสภาพคล่องจึงทำให้อิหร่านต้องเร่งโจมตีมากขึ้น น้ำมันอิหร่านที่ลอยอยู่บนเรือ (oil on water) ลดลงจากเกือบ 150 ล้านบาร์เรลจนปัจจุบันแทบไม่มีเหลือส่งแล้ว ถึงแม้ว่าเงื่อนไขการชำระเงิน 30–60 วัน จะทำให้อิหร่านยังมีรายได้บ้าง แต่งบดุลเงินสดที่ตึงขึ้นอาจเป็นตัวเร่งให้อิหร่านยกระดับความรุนแรง ทั้งสหรัฐ ฯ​และอิหร่านต่างฝ่ายก็อ้างว่าคุมช่องแคบไว้ได้แล้ว สหรัฐฯ มีระบบคุ้มกันเรือที่มีประสิทธิภาพให้ออกจากช่องแคบ ส่วนอิหร่านก็อ้างว่าจะออกจากช่องแคบได้ต้องขออนุญาตทางอิหร่านก่อน ล่าสุดเรือ VLCC ที่บรรทุกน้ำมันกว่า 2 ล้านบาร์เรลถูกโจมตี อิหร่านบอกว่าชนทุ่นระเบิด แต่สหรัฐฯ ยืนยันว่าบริเวณนั้นไม่มีทุ่นระเบิด ยิ่งใกล้ถึงวันเลือกตั้งสหรัฐ​ฯ​ 3 พฤศจิกายน อิหร่านก็เร่งโจมตีมากขึ้นเพราะเงินใกล้หมด มีรายงานว่าสหรัฐ ฯ เริ่มถอนนักการทูตออกจากซาอุ ฯ​ ซึ่งในอดีตการทำเช่นนี้หมายถึงเตรียมยกระดับสถานการณ์ ดังนั้นจับตาดู "หลังเลือกตั้ง 3 พฤศจิกายน" ไว้ให้ดี อาจเป็นจุดเปลี่ยนของความขัดแย้ง การเคลื่อนไหวของฝั่งสหรัฐ ฯ ในช่วงนี้ค่อนข้างชัดเจนว่ารัฐบาลกำลังทำทุกวิถีทางเพื่อไม่ให้ราคาน้ำมันขึ้นต่อก่อนการเลือกตั้งในเดือนพฤศจิกายน (แต่วันนี้ WTI ทะลุ $100) Chris Wright รัฐมนตรีพลังงาน เสนอให้นักลงทุนซื้อเรือขนน้ำมันที่ถูกคว่ำบาตรไปปรับปรุงแล้วให้ขนน้ำมันได้อย่างถูกกฎหมาย แต่ไม่น่าจะช่วยอะไรได้มาก เรือที่อาจได้รับอนุญาติให้ขนน้ำมันได้อาจจะมีแค่หลักสิบลำ (จากทั้งหมดประมาณ 1,600 ลำ) เพราะติดขัดในข้อกฎหมายของกองเรือที่ต้องปฏิบัติตามมาตรฐานสากล เรืออายุเกิน 15 ปีต้องผ่านการตรวจสอบเข้มขึ้น และบริษัทน้ำมันรายใหญ่บางรายไม่ใช้บริการเรือพวกนี้ ส่วนดีลระหว่างทรัมป์และปูตินที่จะอนุญาติให้รัสเซียเพิ่มการส่งออกน้ำมันดีเซลจาก จาก 300,000 ตัน เป็นครึ่งล้านตัน แล้วในอนาคตเพิ่มเป็นอีกหนึ่งล้านตัน นอกจากนี้สหรัฐฯ ขอให้ IEA ปล่อยน้ำมันสำรองเพิ่มอีก 100 ล้านบาร์เรล โดยเพิ่มเติมจาก 100 ล้านบาร์เรลที่ G7 ยอมตกลงไปแล้ว แต่ทรัมป์ก็ยังไม่พอใจที่ G7 ดำเนินการช้า ขณะที่ข่าวการโจมตีเรือทำให้ดูเหมือนอุปทานโลกตึง แค่ราคาน้ำมันดิบตะวันออกกลางกลับฟ้องว่าปริมาณน้ำมันโลกกำลังกำลังล้นออกมา Basrah Medium ซื้อขายที่ OSP -$25 และ Basrah Heavy ที่ OSP -$37 ต่อบาร์เรล ส่วนลดระดับนี้บ่งชี้ว่ากำลังลดราคาเพื่อหาผู้ซื้อ ปัจจุบันจีนและอินเดียยังคงได้รับส่วนลดสูงสุด ตามรายงานของ Bloomberg การเจรจาสัญญาซื้อขายระยะยาวระหว่าง Saudi Aramco กับโรงกลั่นเอเชียติดขัด ปกติการเจรจาควรจะจบภายในปลายเดือนตุลาคม แต่ตอนนี้ยังไม่มีสัญญาว่าการเจรจาจะประสบความสำเร็จ ความไม่แน่นอนนี้อาจทำให้การซื้อน้ำมันดิบซาอุฯ และตะวันออกกลางในตลาดสปอตชะลอลง และ Aramco เองก็กำลังพิจารณาเปลี่ยนราคาอ้างอิง เงื่อนไขส่งมอบ และอาจรับจัดการขนส่งทางเรือให้ลูกค้าเอเชียบางรายเอง ค่าการกลั่นเอเชียพลิกเป็นบวก แต่ไม่ใช่เพราะราคาผลิตภัณฑ์ ตัวขับเคลื่อนคือต้นทุนที่ลดลง ทั้งส่วนต่างราคาน้ำมันดิบ AG ที่อ่อนตัว และค่าระวางเรือ VLCC ที่ลดลง ส่วนต่างราคา light cracks ก็ลดลง เพราะจีนส่งออกน้ำมันสำเร็จรูปมากกว่าคาดการณ์ แต่แผนที่จีนจะส่งออกเดือนตุลาคมต่ำกว่ากันยายนประมาณ 500,000 ตัน และหน่วยกลั่น CDU กับ RFCC ที่ Pengerang มาเลเซียหยุดเดินเครื่อง ดังนั้นราคาน้ำมันคาดว่าจะยังคง bullish ต่อ โควตาส่งออกทั้งปี 2026 ของจีนต่ำกว่าปี 2025 เริ่มมีข่าวลือแล้วว่าจีนจะเพิ่มการส่งออกเดือนพฤศจิกายน ซึ่งจะกดดันราคาผลิตภัณฑ์ในเอเชีย แต่กลายเป็นว่าความต้องการเรือ MR จะสูงขึ้น สถานการณ์เดิม เรือมีไม่เพียงพออยู่แล้ว ทำให้ค่าระวางเรือมีแนวโน้มสูงขึ้นอีก ราคาเบนซินสหรัฐฯ (RBOB) ตอนนี้ราคาถูกสุด เป็นเพราะสหรัฐฯ มีเบนซินเหลือเยอะ เลยขายถูก อย่างที่สองคือค่าเรือขนเบนซินจาก Houston ก็ถูก ผู้ซื้อในแถบอเมริกาใต้หรือแอฟริกาจะได้ราคาดีกว่าซื้อจากทางยุโรป อีกไม่กี่สัปดาห์ข้างหน้าการขายเบนซินไปประเทศลาตินอเมริกาจะเริ่มคุ้มค่า เพราะส่วนต่างราคากว้างพอให้มีกำไรหลังหักค่าเรือ ซึ่งจะเริ่มช่วงปลายพฤศจิกายน ทั้งหมดนี้หมายความว่า ตอนนี้ปริมาณเบนซินสหรัฐฯ ยังล้นและราคายังถูก แต่ถ้าปลายเดือนหน้าส่งออกไปอเมริกาใต้ได้มากขึ้นจริง เบนซินที่เหลือจะถูกระบายออก และราคาอาจปรับตัวสูงขึ้น เบนซินยุโรป (Eurobob) ราคาส่วนผสมเบนซินอย่าง reformate ร่วงแรง และส่วนต่างเบนซินเทียบ naphtha (gasnap) ยังอยู่ในขาลงต่อเนื่อง ค่าการผสมเบนซินในยุโรปติดลบหนัก จนราคาส่วนผสมต้องปรับลง ซึ่งทำให้การผสมใน ARA ถูกลงและการเปิดตลาดส่งออกใหม่ในแอฟริกาตะวันตก (กานา ไนจีเรีย แองโกลา) ยังไม่พอที่จะพลิกตลาดให้กลายเป็นขาขึ้นในระยะสั้น ปัญหาเชิงโครงสร้างคือเรือ MR จากยุโรปส่วนใหญ่วิ่งขนส่งน้ำมันระยะสั้นภายในภูมิภาค เบนซินสิงคโปร์ 92: ตอนนี้ราคาเบนซินในเอเชียยังลดลง แต่เริ่มมีสัญญาณว่าลงมาใกล้จุดต่ำสุดแล้ว เหตุผลหลักคือจีนส่งออกเบนซินน้อยกว่าที่คาด ปริมาณในตลาดจึงไม่ล้นอย่างที่ตลาดกลัวกัน อีกเรื่องที่ต้องดูคือ บริษัทที่ผสมเบนซินขายในสิงคโปร์ตอนนี้ขาดทุน เพราะวัตถุดิบที่ใช้ผสมยังมีราคาสูง ถ้าวัตถุดิบไม่ลดราคา ก็อาจต้องลดการผลิตซึ่งจะช่วยทำให้ราคาเบนซินปรับตัวสูงขึ้น Naphtha (วัตถุดิบหลักของปิโตรเคมี) ในเอเชียยังขาดแคลน ผู้ซื้อจากเอเชียยอมจ่ายแพงขึ้นเพื่อดึงสินค้าจากยุโรปและสหรัฐฯ แต่ก็ยังไม่คุ้ม เพราะค่าเรือขนมาแพงมาก ส่วนผู้ขายในตะวันออกกลางเห็นว่าเอเชียต้องการของ ก็ขึ้นราคาตาม ตัวที่ต้องดูคือ TC5 หรือค่าเรือขนน้ำมันสำเร็จรูปจากตะวันออกกลางมาเอเชีย ตราบใดที่ค่าเรือนี้ยังแพง ของจากที่อื่นก็มาเอเชียได้ยาก และราคา naphtha ก็มีแนวโน้มสูงต่อไป LPG: สหรัฐฯ อุดช่องว่างได้ แต่บิวเทนเริ่มตึง การส่งออก LPG จาก AG ซึ่งเป็นแหล่งอุปทานหลักของฝั่งตะวันออก ยังต่ำกว่าปกติ ตอนนี้อยู่ราว 1.5 ล้านตันต่อเดือน เทียบค่าเฉลี่ยในอดีตที่ 4–5 ล้านตัน หายไปประมาณ 2.5–2.8 ล้านตันต่อเดือน สหรัฐฯ เป็นผู้ส่งออกโพรเพนและบิวเทนรายใหญ่ที่สุดของโลก สามารถชดเชยได้ประมาณ 1 ล้านตัน บวกกับผู้ส่งออกรายอื่นอย่างไนจีเรียและอาร์เจนตินา แต่ตลาดยังขาดสุทธิราว 1–1.5 ล้านตัน ส่วนที่ขาดนี้ไปตกที่อินเดียและปากีสถาน และถูกชดเชยด้วยการทำลายอุปสงค์ (demand destruction) โพรเพน: การส่งออกของสหรัฐฯ ทำสถิติใหม่ ปรากฏการณ์ลานีญาชี้ว่าฤดูหนาวสหรัฐฯ ปีนี้จะไม่หนาวมาก ทำให้มีโพรเพนเหลือส่งออกมากขึ้น บิวเทน: เริ่มตึง ผู้ผสมเบนซินสหรัฐฯ เก็บบิวเทนไว้ทำเบนซินเกรดฤดูหนาว (ตามข้อจำกัดค่า RVP) แทนการส่งออก คาดว่าราคา CP เดือนพฤศจิกายนของซาอุดีอาระเบียจะปรับขึ้น สรุปสั้นๆ ... ปริมาณน้ำมันโลกไม่ได้มีปัญหา แต่ปัญหาอยู่ที่การขนส่ง เรือไม่พอ ค่าระวางเรือสูงขึ้น อิหร่านเริ่มโจมตีเรือมากขึ้นเพราะเงินใกล้หมด ...