Cfeter

Kolejowe dziedzictwo w architekturze Lublińca. Dziś, dziesiątego października, mija kolejna rocznica oddania do użytku linii kolejowej z Lublińca do Fosowskich. Była to przedostatnia z wybudowanych linii tworzących węzeł Lubliniec. Pierwszą była linia do Olesna Śląskiego (1 maja 1884 r.), drugą - do Kalet (15 października 1884 r.), trzecią natomiast - do Herbów Pruskich (1 grudnia 1891 r.). Linia do Fosowskich, jedyna do dziś jednotorowa, została otwarta 10 października 1894 r.), po niej został oddany jeszcze szlak do Toszka, lecz stało się to dopiero w 1952 r. Tym samym ukształtował się w mieście węzeł kolejowy o wylotach w aż pięciu kierunkach. Kolej niewątpliwie wpłynęła na Lubliniec. Była oknem na świat dla miasta, stworzyła nowe miejsca pracy w pożądanym wówczas sektorze (znacie powiedzenie, że „kto ma w głowie olej, ten…”?), a w ślad za tym przyciągnęła do miasta nowe inwestycje. Wraz z latami osiemdziesiątymi XIX wieku i następnie przełomem XIX i XX wieku w mieście zaczęła powstawać coraz wyższa zabudowa, co najlepiej pokazuje, że był to dla Lublińca okres sporego rozwoju ekonomicznego, co miało odzwierciedlenie w bardziej odważnych projektach budowlanych. Kolej wpłynęła jednak także bezpośrednio na zabudowę Lublińca. Wraz z doprowadzeniem do miasta torów powstały tu liczne obiekty związane z funkcjonowaniem stacji (parowozownia, ekspedycja towarowa, poczta, dworzec), a także domy mieszkalne dla kolejarzy. Nie wszystkie przetrwały do dziś. Niektóre, jak nastawnia przy ul. Częstochowskiej, zostały tak mocno zmodyfikowane po remontach, że nie przypominają już aż tak dobrze pierwowzorów. Pierwotne cechy pruskiego budownictwa użytkowego, inspirowanego ceglanym neogotykiem, można jednak wciąż dostrzec przykładowo w kolejowej wieży ciśnień, czy budynkach mieszkalnych przy ul. Przemysłowej oraz Paderewskiego. Z tym stylem kontrastuje modernizm stacji kolejowej w Lublińcu, zaproponowany tutaj przez Karola Fojcika. Cieszy też, że po latach „anonimowości” Polskie Koleje Państwowe rozstrzygnęły kwestię autorstwa mozaik na lublinieckim dworcu - jednoznacznie wskazując na znakomitego śląskiego twórcę - Jana Nowaka. Niewątpliwie, budynki kolejowe mają w Lublińcu charakterystyczne style, tu nie ma przypadkowości. I w związku z tym wypada mieć nadzieję, że planowana modernizacja dworca przyniesie jego odświeżenie w sposób nieprzypadkowy. Najlepiej w sposób, które połączy elementy modernistyczne Fojcika, być może z jakimś delikatnym nawiązaniem do kolejowego neogotyku przełomu XIX i XX wieku.