Lula'nın seçimi almasıyla Brezilya borsa endeksi Bovespa ekranı %16 kayıpla açtı. Son 2 aydaki rallinin sebebi Bolsonaro'nun kazanma ümidinin artmasıydı, bu boşa çıkınca; Ağustos seviyesine geri dönmüş oldu. 1990'da tek günlük %22 düşüş rekorunu da kıramayacak gibi görünüyor.
Claude AI sahibi #Anthropic, beklenen halka arz başvurusunu (S-1) yaptı. Dikkat çeken noktalar:
+ Son özel fonlama turunda şirket $965 milyar değerlenmişti. 1 yıl önce $183 milyardı. Halka arzda 1,5-2,0 trilyon dolar arası bir değerleme bekleniyor.
+ 3 Kasım ara seçimler sonrasında ama 26 Kasım Şükran günü öncesinde piyasaya gelmesi bekleniyor.
+ 2025 cirosu $4,6 milyar, 2026 ilk 6 ay: $16,3 milyar
+ 2025 zararı -$42 milyar, 2026 ilk 6 ay: -$80,7 milyar
+ Şirketin YZ altyapısına $518 milyar yatırım planı var. Geçtiğimiz yılların ciro ve zarar rakamları, bu büyüme nedeniyle çok ufak kalıyor; bir öngörü sunmuyor.
+ Net Revenue Retention; tekrar eden ciro oranı %900. Yani müşteriler ürün alımını sürekli artırıyor.
+ En büyük rakibi OpenAI (ChatGPT) halka arzının ise 2027 başında gelmesi bekleniyor.
+ Şirketin kodu (ticker) $ANT olacak.
+ Kurucular Dario ve Daniela Amodei kardeşler San Francisco doğumlu, isimler İtalyan babadan geliyor.
Tam S1 dokümanı:
sec.gov/Archives/edgar/data/…
298 sayfalık S1 belgesini okumaya durumumuz olmadığından, elbette Claude'dan yardım 😅 alarak 100 sayfa yazılmış önemli risk faktörlerini sıralayalım:
1. Compute ihtiyacının yanlış tahmini.
2. Borç ihtiyacı ve sermayede seyrelme.
3. ABD hükümetiyle çatışma
4. Modellerin güvenlik sorunları
5. Müşteri ve dağıtım kanalı yoğunlaşması
6. Telif ve hukuki yükümlülükler
7. Zarar geçmişi ve tutarsız gelir kalitesi
8. Yönetişim ve hissedar hakları
9. Rekabet ve yetenek
10. Halka arzın kendisine özgü riskler
YZ insanlığın sonunu getirebilir mi?? 💀
Belgede “insanların YZ kontrolünü kaybetmesi” ya da kitlesel ölüm gibi ifadeler doğrudan geçmiyor. Konu daha çok hukuki, düzenleyici ve itibar riski çerçevesinde, yani “bu endişeler var, şirketi prestij olarak etkileyebilir” diye işleniyor...
Ayrıca, 1 milyon TL ile geçmişte Nitelikli Yatırımcı olanların da bundan sonra YENİ kriterleri sağlaması gerekecek. Yoksa NY kalamayacaklar ve ellerindeki NY-özel varlıkların yenisini alamayacak, ancak eldekileri satabilecekler. ‼️
Nitelikli yatırımcı olmak için gereken finansal varlık asgarisi 10 milyondan 50 milyon TL'ye yükseltildi. Ayrıca g.menkul ve girişim sermayesi fonlarındaki bu konuya özel istisna da kaldırıldı. Yıl bitmeden sınırı 1 milyar TL yapalım bence o zaman tüm dertler çözülür 😏
Yatırım Fonu düzenlemelerine tam uyum için son tarih 1 ay ileri atıldı (31.01.27). Böylece; yüksek yoğunlaşma içeren serbest ve özel fonların hisse satarak kurallara riayet etmesi... daha kademeli olacak.
[Bu fonların TEFAS'a kapatılıp o şartların yumuşaması da masada deniyor]
🔹Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber'de güncellendi.
🔹Portföy ve yatırım sınırlamalarına nihai ve tam uyum için son tarih 31.01.2027 olarak belirlendi.
spk.gov.tr/duyurular/basin-d…
There's a new version of this post
TCMB veri dağıtım sistemi EVDS; API kullanıyordu. "Kod mod bilmem ya" diyenler için Yapay Zeka altyapısı da geldi. Sadece konuşma diliyle istediğiniz veriyi çekebiliyor/ yaratabiliyorsunuz.
Örnek: ChatGPT ile biraz git-gel yaparak popüler konu Dolar artış hızını grafiklendirdik:
TCMB Elektronik Veri Dağıtım Sistemi (EVDS) verilerine yapay zekâ araçları üzerinden erişim imkânı sağlayan EVDS-MCP devreye alınmıştır: tcmb.tl/MC57678
Nasıl?
1. evds3.tcmb.gov.tr/igmevdsms-… adresinden MCP kullanım kılavuzunu indirin.
2. Favori yapay zekanıza yükleyip, "gerisini hallet!" deyin ve istediğiniz veri ve formülleri adım adım oluşturun.
Bonus: EVDS'ye yabanîyseniz, kullanabileceğiniz veri seti:
evds3.tcmb.gov.tr/tumSeriler
12 Nisan Macaristan, Viktor Orbán
25 Ekim Sırbistan, Aleksandar Vučić
25 Ekim Brezilya, Flávio Bolsonaro
Trump'ın gelmesiyle ivmelenen sağ kanadın da ekonomik çözüm olmadığını anlayan dünya, bu sefer sağa kaybettirmeye başladı.
27 Ekim İsrail, Netenyahu
3 Kasım ABD yerel seçim
Tasfiye Fonlar kanun teklifi mecliste kabul edildi ama henüz Resmi Gazete'ye gelmediği için ara ödemeler başlamadı. Bekleyen çok olduğu için 2026 istatistiğine baktım. Kanunlar meclisten çıktıktan sonra en az 6, ort. 9 günde RG'ye geliyor. Yani Çarşamba-Cuma gelmesi beklenebilir.
Kaynak: Kuveyt Türk havacılık sektör raporu
13 sayfa
kuveytturkyatirim.com.tr/med…
Japonya’da 1997–2020 arasında nominal GSYH sadece %1,6 arttı (toplam!). Sonrasında? 2021’den beri %22.
Bugünlerde 30 yıllık Japon tahvil faizi %4,12’ye çıktı. Japonların hikâyesi artık deflasyon değil; nominal dünyanın geri dönüşü. İşte tahvil piyasası bunu çok sert fiyatlıyor.
507 retweeted
Hanehalkının 28 Ağustos’tan 23 Ekim’e borsa, altın, fon ve BES’teki piyasa değeri kaybı model tahminine göre yaklaşık 3,6 trilyon TL. Bu, yastık altı altın dahil hanehalkı varlığının yüzde 6,2'si ve yaklaşık 72 milyar dolar karşılığı. Kaybın yaklaşık yarısı yastık altı altından, üçte biri doğrudan hisseden geliyor. Fon ve BES’in payı toplam kaybın yaklaşık yüzde 10'u. Diğer yatırım fonlarında değeri yükselen fonların kazancı, düşenlerin kaybını aştı ve bu kalem net 59 milyar TL artıyla kapandı. Tasfiye edilen fonlar 261 milyar, BES ise 140 milyar TL kaybettirdi. Rakamlar gerçekleşmiş zarar değil, piyasa değeri değişimi. Ayrıntılı döküm, grafikler ve yöntem notu için:
monetaryreflections.substack…
McKinsey: Küresel Enerji Perspektifi
53 sayfa, rapor özeti
Dört ana senaryoları var.
1. Continued Momentum (baz)
Mevcut trendler devam eder. GDP %2,2, elektriğin payı 2050'de %32, küresel ısınma ~2,5°C olur. Petrol üretimi 2030 civarı yavaşlar, kömür ~2040'ta zirve yapar.
2. Hydrocarbon Resilience
Yüksek talep devam, fosil yakıtlar "ikame" değil "ekleme" olarak büyür. Petrol talebi 2035'te ~130 Mv/g.
3. Fragmented Energy Order
Dünya üç bloğa bölünür, GDP %1,7'ye yavaşlar, talep düşük kalır. Temiz teknoloji maliyetleri yükselir.
4. All of the Above Energy
Yüksek talep, her enerji kaynağı aynı anda büyür. Güvenilirlik öncelikli; yüksek enlemlerde gaz ve nükleer vazgeçilmez kalır.
5. Decarbonization Delivers
Teknoloji maliyetleri hızla düşer, temiz enerji pazar gücüyle yayılır. En yüksek elektrifikasyon, nükleer iki katına çıkar. En sermaye yoğun senaryo, ama yine de 1,5°C hedefi kaçırır.
Genel Başlıklar
Dönüşüm değil, genişleme
2025'te küresel enerji talebi %2,7 arttı; petrol, gaz, kömür ve yenilenebilirler aynı anda büyüdü. Neredeyse tüm senaryolarda talep artmaya devam ediyor.
Jeopolitik risk primi
Parçalanmış bir dünyada GES yatırım maliyeti %20–25, batarya depolama maliyeti ise AB ve ABD'de %40–50 artabilir.
Yapay zekâ büyüme alanı, ama 2030 sonrası belirsiz
Veri merkezi elektrik talebi 2030'a kadar yıllık %24 büyüyor (baz senaryo); sonrası verimlilik atılımlarına bağlı.
Hız sınırı şebeke
Şebeke, depolama, izin ve bağlantı süreçleri en yaygın darboğaz. Altyapı geride kalırsa elektrifikasyon durur.
Yeni kriz ekipman, işgücü veya mineral kaynaklı olabilir
Enerji güvenliği artık sadece yakıt çeşitlendirmesi değil, sistem mimarisi meselesi. Hürmüz Boğazı krizi, son yüzyılın en büyük arz şoku.
Petrol talebi 2035'te ~130 milyon varil/gün olabilir
HR senaryosunda yıllık artış 2,5 milyon varili aşıyor; erken zirve varsayımıyla planlama yatırım eksikliği riski taşıyor.
Nükleer geri dönüyor
DD senaryosunda yıllık net nükleer ilaveler 18 GW'tan 40 GW'a çıkıyor.
Ucuz üretim ≠ ucuz enerji
Dağıtım ve iletim yatırımları 2025'te 443 milyar $'dan 2050'de yıllık 970 milyar $'a çıkacak; toplam sistem maliyeti önem kazanıyor.
İklim hedefleri kaçıyor
Hiçbir senaryo 1,5°C patikasını tutturmuyor; en iyimser senaryo bile 0,8°C sapıyor (~2,3°C ısınma, 2100).
Türkiye 🇹🇷
Türkiye, birincil enerjisinin %60'ından azını yurt içinden karşılayan "ağır ithalatçılar" arasında (Almanya, İtalya, Japonya, Güney Kore ile birlikte). Çeşitlendirilmiş bir enerji karmasına rağmen ithalata çok bağımlı.
2050 görünümü
Almanya ve İtalya ile birlikte Türkiye'nin kendi kendine yeterliliğini artırması bekleniyor, çünkü yenilenebilirler ithal fosil yakıtların yerini önemli ölçüde alıyor.
Uygunluk (affordability)
Türkiye ve ABD'de elektrik sistem maliyeti artışının GSYH büyümesiyle kabaca aynı hızda ilerlemesi öngörülüyor. Yani ne belirgin biçimde iyileşen (Çin, Hindistan gibi) ne de kötüleşen (Almanya, Japonya gibi) bir grupta.
mckinsey.com/~/media/mckinse…















