Największy problem w #AferaWiatrakowa to jak cały czas tkwimy w niewłaściwych opozycjach. Punktem wyjścia jest, że ustawa dotyczy wsparcia odbiorców energii. Więc spojrzę na ocenę zasad wiatrakowych z punktu widzenia odbiorców, z którymi pracuję najwięcej w terenie - samorządów i mieszkańców wspólnot oraz spółdzielni mieszkaniowych. Inwestycje w OZE są potrzebne bo to jest droga do taniego prądu i ciepła i większej suwerenności energetycznej. Ale nie ma takiej gwarancji, jeśli inwestycje będą robione przez kilka ogromnych spółek, często zagranicznych (RWE, Allianz) albo w rękach oligarchów (Polenergia). Jeśli załatwią sobie chody w gminie i skorzystają z furtki "inwestycji celu publicznego" żeby stawiać farmy wiatrowe, z których energię sprzedadzą przez umowy PPA biznesowi (np. niemieckiemu, z problemami po Energiewende) - to co z tego zobaczy lokalna społeczność? Cała idea decentralizacji energii jest w lokalnej produkcji i autokonsumpcji, bez strat w przesyle. To zapewnia odporność gminy i daje szanse na odbudowę lokalnej gospodarki w oparciu o niskie ceny prądu, wpływy z podatków, miejsca pracy. Taką droga poszła większość małych poprzemysłowych gmin w Europie Zachodniej. Jednak wszędzie model ten opierał się na drugiej obok decentralizacji nodze. Na DEMOKRATYZACJI ekonomicznej. Na wspólnej własności instalacji, która gwarantuje, że ludzie odzyskują kontrolę nad rzeczywistością, która ich otacza. Decydują o inwestycjach, o cenach dla samych siebie i o podziale zysków. Narzędziem zabezpieczania interesu publicznego nie jest wiatrak, panel ani kocioł. To technologie,które trzeba ująć w dobre ramy prawne i ekonomiczne. Takie ramy to przede wszystkim spółdzielnie energetyczne. Na zdjęciu widzicie ekipę Westmill Energy Coop. Westmill liczy sobie ok. 240 mieszkańców, do spółdzielni należą też mieszkańcy z innych wiosek. WEC zainwestowało 20 milionów funtów w 5 wiatraków i farmę PV. Cieszą się dziś i tanią energią i 8% zwrotem z inwestycji. Bardzo lubię też przykład Courant d'Air w Belgii. Firmy Mobilae i Ecopower nie mogły sobie ot tak budować wiatraków, ale mogły je zbudować tylko w ramach spółdzielni energetycznej z gminami i mieszkańcami, oraz w zamian za dodatkowe publiczne inwestycje w liczniki i instalacje. Dzisiaj w Courant d'Air decyzje podejmuje nie prywatna spółka, ale 3 tys. członków spółdzielni i to gwarantuje interes publiczny. Obecnie w Europie działa blisko 2,5 tysiąca spółdzielni energetycznych, zapewniających tani prąd i ciepło 1,5 mln obywateli UE. Nie dla interesów Siemensa czy RWE, ale dla swoich lokalnych społeczności. Ustawę oceniam zatem jako wrzutkę lobbystów, bo nie podejmuje najważniejszego problemu czyli tego jak inwestycje w OZE mają mieć gwarantowany nadzór własnościowy lokalnych społeczności. Nie odpowiada na obecne potrzeby i zmartwienia normalnych Polaków, z którymi pracuję i słyszę co mówią. ❓Czego zatem brakuje, żeby to była poważna ustawa? 👉Zmiana kontrowersyjnych zapisów (np. budowa w parkach krajobrazowych), 👉Jeśli zostawiać inwestycję interesu publicznego w OZE, to tylko z obowiązkiem utworzenia spółdzielni energetycznej z udziałem mieszkańców i gminy, 👉Wyznaczenie specjalnych obszarów (go-to areas) dedykowanych dla OZE, na których mogłyby obowiązywać skrócone i uproszczone procedury wydawania zezwoleń (propozycja @energystreamer ), a przede wszystkim: 👉Liberalizacja przepisów o spółdzielniach energetycznych, która umożliwi 23 milionom Polaków zamieszkujących w miastach stanie się członkiem i wspólne inwestowanie we własne źródła OZE. Jest to banalnie proste, bo i kaganiec PiS był toporny. Wystarczy w ustawie o OZE w art. 38e ust. 1 dopisać, że spółdzielnia energetyczna "prowadzi działalność na obszarze gminy wiejskiej lub miejsko-wiejskiej >lub miejskiej< w rozumieniu przepisów o statystyce publicznej" oraz usunąć "lub na obszarze nie więcej niż 3 tego rodzaju gmin bezpośrednio sąsiadujących ze sobą" bo po co dzielić i skłócać aglomeracje miejskie i ich obwarzanki. Warto też w kolejnych ustępach dodać dwa zera (00) do ograniczeń mocowych, bo jak uwalniać potencjał wspólnotowy, to na całego. OZE to nie jest Święty Graal, ale metoda do celu. Tym celem jest tania energia, ciepło, odbudowa lokalnych gospodarek, suwerenność energetyczna. Droga na skróty może zacementować siłę kapitału ponad interesami większości z nas i naszych wspólnot. Wymagajmy zatem więcej od ustawodawców.