Tarih araştırmacısı. Özellikle Bitlis'e dair tarihe meraklı. Araştırır-Çevirir-Paylaşır. Stokholm Turist Rehberi Lisansı sahibi. https://teapaw.org/t.co/VaahFFuUGX
Stockholm, Sverige
Joined June 2019
- Tweets12.2K
- Following487
- Followers41.3K
- Likes7.1K
Pinned Tweet
Tarihe ve edebiyata meraklı iseniz,
@darayayinlari ve @peywendkitab'dan çıkan bu kitap çalışmalarımı @pirtukakurdi, peywend.com
internet sitelerinden ve size en yakın kitapevleri aracılığıyla temin edebilirsiniz.
Yeni kitap:
'Sitî ile Zal'
Güney Afrika Johannesburg'a gelip de Apartheid Müzesi'ni ve efsane Nelson Mandela'yı ziyaret etmemek olmazdı.
Cefakar, gururlu ve güzel insanlar Güney Afrikalılar ki birçok farklı toplum ve dilden oluşur.
12 resmi dili vardır ülkenin. 12!
I. Dünya savaşında, Osmanlı ordusunun Kafkas cephesindeki askeri birlikleri arasında özel eğitimli kayakçılar da bulunmaktaydı.
Bu birlikler Avusturyalı subay Victor Pietschmann tarafından yetiştirilen, Erzurum ve Bitlis bölgelerinden seçilmiş askerlerden oluşmaktaydı.
Tâcüddîn Kurdî, (1330'lar) Osmanlı'nın kuruluşunda Orhan Gazi'nin İznik Medresesi'nde baş müderrislik yapmıştır. Kurdî ilimde önder, ahlâkta güzel, insanlara emr-i ma’rûf yapmakta çok gayretli bir alimdi.
1500'lerde Osmanlı Sarayı'ın imamı da Kurdîzade Abdurrahman idi.
İnsanlarımız ne yazık ki cumhuriyet öncesi var olan tarihsel, dilsel, sosyolojik ve coğrafik realitelerden bihaberler. Ya da biliyorlar da bilmemezlikten gelerek, bir kaşık suda fırtına koparmaya çalışıyorlar.
Evliya Çelebi, Kâtip Çelebi ve Şemseddin Sami okullarda okutulmalı.
1870'ler, Şeyh Ubeydullahê Nehri'nin konağı, Nehri. [Amerikalı misyoner arşivinden]
Şeyh UBEYDULLAHÊ NEHRÎ ve 1880'leri konu alacak güzel bir haber vereceğim önümüzdeki haftalarda.
Takipte kalın sevgiyle kalın.
[YZ ile renklendirdim]
🤖 Made with AI
1877 yılında Doğubayazıt civarında vuku bulan Osmanlı - Rus ordularının çarpışmasını yansıtan renkli bir çizim.
Rus arşivinden olan bu görselde, tepedeki İshak Paşa sarayının da alevler içinde olduğu görülmektedir.
1. Dünya Savaşına kadar Bitlis Vilayeti'nde konuşulan diller:
Kürdçe
Ermenice
Türkçe/Osmanlıca (Türkmence/Azerice),
Süryanice (Arami)
Rumca
Kıptice*
Farsça/Arapça (medreselerde),
İngilizce ve Fransızca - misyoner okullarında.
*Roman/Dom/Mıtrıplar-1100'lerde Mısır'dan gelenler
1880'lerde Maraş şehir merkezi nüfusunun kimlerden oluştuğunu tekrardan paylaşayım.
Osmanlı Vilayetlerinin zenginliğini kendi raporlarından görünüz.
Suriyeli Araplar
Osmanlı Türkleri
Kürdler
Diğerleri
Rumlar
Süryaniler
Ermeniler
Kaldeler
Latinler
Protestanlar
Museviler
Zazaca (Dimilî/Kirdkî) de Kürdçe, yani Kurdî olup AYRI BİR DİL DEĞİLDİR.
Bu söylem Ezidi Kürdlerini de Kürdlükten ayrı göstermeye çalışan bir zihniyet gibi art niyetlidir.
Zazalar, Kurmanclar, Soranlar, Goranlar, Feyliler, Badiniler, Kelhuriler, Lurlar.....hepsi Kürd'dür.
Kurmancı ve Zazacanın İki Ayrı Dil Olduğu
🟢 "Kürtçe diye Türkçede bilinen şey Kurmancı dilidir. Zazaca bununla akrabadır, yani birçok ortak değeri var, birçok ortak kelimeleri var, fakat karşılıklı olarak birbirleriyle anlaşmaya izin vermeyen iki ayrı dil."
🟢 "En yaygın teknik tanım şudur: özel eğitim almamış olan insanların karşılıklı olarak tam cümlelerle konuştuklarında birbirlerini anlamıyorlarsa, iki ayrı dil söz konusudur."
🟢 "İtalyanca ile İspanyolca biraz zorlanarak da olsa birbirlerini yüzde yetmiş, yüzde seksen oranında anlarlar. Buna karşılık Zazaca ile Kurmancı arasında tam bir fark var. Hiçbir şekilde birbirlerini anlamalarına imkân yok; iki ayrı dil."
Pazar Sohbeti 36 - 26 Temmuz 2020
👆 Tüm kesitler profilimizdeki linkte
Kürd Aleviler online mı?
Hem onlar hem de "Alevi Kürd olmaz" diyen art niyetli inkârcı pokemonlar okusun 1935 tarihli bu belgeyi.
Sitî ile Zal romanımı okuyunuz.
Bitlis Mîri Abdal Han'ın kızı Sitî ile bir medrese talebesi olan Zal'ın aşkını, 1650'lerdeki Bitlis şehrini ve bir su değirmeninin hikayesini konu almaktadır.
Yarı gerçek yarı kurgu olan eserimi beğeneceğinizi umuyorum.
pirtukakurdi.com/urun/siti-i…
Kızılbaş Fars okçu, 1620'ler.
"Kızılbaş (İran- Safaviler) ordusu Erçiş'e geldi. Ben (İdris-i Bitlisi) Kürd meliklerini ve ordularını toplayarak düşmanı defetmek fikrine düştüm. Osmanlı Sultanı ordusu Bitlis'te toplandı ve bu hükmü verirken Kürd güçlerine güvendik"
Selim Şahname
Kürdlerin günümüz İstanbul'daki bireysel varlıkları ta Konstantinopolis zamanına kadar gider.
Mesela Hürremi Kürd'ü olan Nasır'ın 800'lerde Theophobos adını alarak Bizans ordusu ve idaresinde yükseldiği bilinmektedir.
Yunan medyası da yazmıştır.
greekcitytimes.com/2023/02/2……
Kürd hamal.
İsveçli fotoğrafçı G.Berggren 1880'lerde Pera'daki stüdyosunda çekmiştir. Alman kartpostal uzmanı M. Fruchtermann da 1900'de kartpostal haline getirmiştir.
O zaman İstanbul'da binlerce Kürd hamal vardı ki Saîd-î Kurdî detaylı değinmiştir. Onun da ruhu şad olsun.
1915 yılında yayımlanmış ve ünlü ajan/diplomat Mark Sykes tarafından kaleme alınmış olan 'Halife'nin Son Mirası' adlı bu eserin Türkçeye/Kürdçeye çevirilmesinin faydalı olacağını düşünüyorum.
Zira çok önemli ve muazzam detaylar içerir.
Şerefiye Medresesi, 1930, Bitlis
1300'lerden 1800'lerin sonuna kadar, aralarında birçok alim, şair ve yazarın da olduğu şahsiyetler bu medreselerden yetişmiştir.
Bitlis’in alimlerine ve medreselerine değinenlerden biri de seyyah Evliya Çelebi’dir. 1655’de Bitlis’ten geçmiştir.
1800-1900 arası Bitlis Vilayetini yansıtan haritalarda bazen Kürd aşiretleri isimleri ve mıntıkaları da belirtilmiştir.
Aşağıda Zeydan, Pirmus, Buban, Tarlanî vs. aşiretleri görebiliyoruz.
Bu arada Zeydan aşiretinin Herkîler ve Pînyanîşler ile akrabalıkları arşivlerde de geçer.
Evliya Çelebi Kürdlerden "Abbasiyanı Ekrad" yani Abbasi Kürdleri' diye bahseder.
Özellikle Eyyubi Kürdlerin ve devletlerinden bahsederken 'Devleti Ali Abbasiyanı Ekrad ' yazar ve askeri güçlerini sıralar: Cizre, Soran,Erdalan, Hakkari, Pinyaniş, Bitlis, Hizan,Hazu, Palu,Mahmudi'
