Fatma Gül retweeted
Milli Eğitim Bakanlığı,
okulda katledilen Fatma Nur öğretmenin davasına müdahil olmadı.
Dün davanın 2’inci duruşması vardı.
MEB avukatları salonda yine yoktu.
Milli Eğitim Bakanlığı duruşma salonunda da öğretmenini yalnız bıraktı.
Fatma Gül retweeted
Okullarda doğru düzgün spor yok; müzik yok, yabancı dil yok, resim yok, tiyatro yok. Eleştiri yok, edebiyat yok. Doğayla, tarihle, toplumla kurulan sahici bağlar yok. Yerine, leş gibi bir sınav düzeni, yalancı ilişki ağı ve eşitsizliğin rutin hali var.
Fatma Gül retweeted
“‘Bize ne Filistin’den?’ diyemezsiniz, böyle kasaba zihniyetiyle olmaz.”
-İlber Ortaylı
Fatma Gül retweeted
Ali Şeriati Hakkında
Son zamanlarda sosyal medyada Ali Şeriati ile ilgili bir tartışma başlamış. Kısaca konu hakkında fikirlerimi paylaşmak isterim.
1900'lerden 1970'lerin sonlarına kadar olan dönem, toplumu ve tarihi açıkladığını iddia eden geniş kapsamlı siyasi dünya görüşlerinin (ideolojilerin) hakimiyetinde geçti. Faşizm, Marksizm, Batı Liberalizmi gibi. Bu ideolojilerin büyük iddiaları vardı. Her şeyden önce hepsi ahlakı, tarihi ve toplumu açıklama iddiasındaydı. Toplumu daha iyi yönde değiştirme iddiaları vardı ve halk tabanında karşılık bulmuştu. Devrimciydiler. Karizma liderlerle halka çekici geliyorlardı. Hepsinin dayandığı bir felsefi gelenek ve doktrinler vardı. Müslüman dünyanın gençleri de ister istemez kendini bu ideolojilerin kavgasında buldu. Bazıları bu ideolojilere kendilerini o kadar kaptırdı ki kültürel kodlarını bile terk ettiler.
Müslüman entelektüel gençlerin o dönemdeki sorusu acaba İslamın bu ideolojik kavgalarda nerede durduğu idi. Bazıları İslamı (haşa) modası geçmiş bir pratik, hatta devimci ideolojiler öngördüğü gelişimin önünde bir engel (uyuşturucu!) olarak okudular.
İşte Ali Şeriati böyle bir iklimde ortaya çıktı. İslam'ı bu ideolojilerle yarışabilecek bir ideoloji olarak yorumladı. Şeriati'nin en büyük etkisi, İslam'a dayalı modern, sömürgecilik karşıtı bir kimlik arayan genç Müslüman entelektüeller üzerinde oldu. Din adamları sınıfı ve dinin bazı türlerinin uyuşturucu etkisi gördüğü eleştirisini kabul etti ama İslam'ın böyle olmadığını savundu. Karizması ve yaşamı ile de bu söylemine ciddi karşılık buldu. Biz sevelim sevmeyelim bazı gençlerin farklı ideolojilere kapılmasına engel olup İslam dairesi içinde kalmalarını sağladı. Müslüman topluma hizmet etti yani.
Bir düşünürün derinliği farklı şekilde ele alınabilir. Ali Şeriati elbette ki İbn Sina ya da Molla Sadra ayarında sistematik bir düşünür değildi. Metafizik bir sistem kurmadı. Ama dönem gençlerinin de böylesi bir sisteme ihtiyacı da yoktu.
Ali Şerati Şiiliğe özendirdi mi? Elbette ki Şii bir düşünürdü ve eserlerinde de bunun izleri var. Ancak çoğu kitabını okumuş biri olarak kanaatim Şii mezhepçisi olmadığı yönünde. Onun Şia okuması daha evrenseldi. Daha da önemlisi eserlerini okuyan Ehli Sünnet bir gencin de ona kapılıp Şii olması çok da yüksek olasılıklı bir olay değildi (tanıdığım hiçbir Şeriati okuyucusu Şii olmadı). Üstelik zaten bu gençlerin Marksist olma ihtimali Şii olma ihtimalinden o kültürel iklimde daha yüksekti.
Ben Ali Şeriati'den faydalandım mı? Lisans öğrencisi iken Marksist dostlarla tartışırken Şeriati'den çok faydalanmışımdır. Ancak bugün düşünce sistemimde önemli bir yeri olduğunu söyleyemem. Bu belki benim ilgilendiğim problemlerle ya da profesyonel bir felsefeci olmamla ilgilidir.
Ali Şerati eleştirilebilir mi? Elbette. Bence çağımız insanının bütün dertlerine derman olacak bir düşünür değil. Hala kıymetli. Ama bence klasik ideolojiler çağı bitti. Anlam ve maneviyatın öneminin gittikçe artacağı bir dönemdeyiz. İnsanlar büyük ideolojilerin büyüsünden kurtuldu. Teknoloji ve medya yükseliyor. Çoğulcu perspektifler önem kazandı.
Şeriati büyük orada dini siyasi bir ideoloji gibi okudu. Manevi boyutları onun okumasında çok görünür değil. O taraf ise bugün bahsettiğim maneviyat eksikliğinden dolayı çok önemlidir.
Şeriati İslam tarihini oldukça sembolik ve basitleştirilmiş bir şekilde yeniden kurguladı. Bu kurgu İslam düşünce geleneklerinin karmaşıklığını göz ardı eder ve tarihi şahsiyetleri siyasi sembollere indirger. Kendi döneminde bu çekiciydi. Çoğulculuk çağında ise eksik ve yanıltıcı bir okuma.
Şeriati devrimciliği sürekli romantize etti. Bugünün insanlarının bu kadar devrimci bir perspektifle dünyayı okumasının faydalı olduğundan emin değilim.
Sonuç itibari ile romantik davranıp Ali Şeraiti'yi eleştirilemez ilan etmek de, onun özellikle kendi döneminde yaptığı etkiyi görmezden gelip küçümsemek de kanaatimce hatalı bir tutum olur. Bir düşünürü ise sadece mezhebi üstünden etiketleyip küçümsemek de yine çok sorunlu bir tavır ne yazık ki.





































